2.239
değişiklik
Değişiklikler
Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehberi (Ana Çerçeve) (kaynağı gör)
13.48, 13 Ocak 2023 tarihindeki hâli
, 13.48, 13 Ocak 2023değişiklik özeti yok
[[Dosya:BAŞKANFOTO.jpg|sol|küçükresim|400x400pik]]
'''[https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/images/6/66/TSSODYP-01_Sistem_%C3%96m%C3%BCr_Devri_Y%C3%B6netimi_Rehberi_%28Ana_%C3%87er%C3%A7eve%29_20230103.pdf pdf formatı için tıklayınız.]'''
TSSÖDYP, Savunma Sanayii Başkanlığı çatısı altında faaliyet göstermektedir.
© Fikri mülkiyet hakları T.C. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığına aittir. Kaynak gösterilmek kaydıyla alıntı yapılabilir. Üzerinde değişiklik yapmamak kaydıyla olduğu gibi çoğaltılabilir, dağıtılabilir. Para ile satılmaz.
[[Dosya:Başkan resmi y.logo.jpg|sol|küçükresim|430x430px]]
Savunma Sanayii Başkanı
Savunma Sanayii Başkanı
'''<big>ÖZET</big>'''
Tehdit algısında ve savunma konseptinde zamanla meydana gelen değişiklikler, savunma sistemlerinin ömür devri maliyetlerindeki artışlar, savunma bütçelerindeki kısıtlamalar, teknolojideki hızlı gelişmeler, uluslararası rekabet ve günümüz sistemlerinin karmaşıklığı gibi faktörler, kamu ve özel sektörün savunma sistemlerinin tedarikine ve lojistik desteğine yönelik faaliyetlerinin planlanmasında ve icrasında yeni yaklaşımlar ve buna bağlı yeni stratejiler geliştirilmesini zaruri hale getirmiştir.
Tehdit algısında ve savunma konseptinde zamanla meydana gelen değişiklikler, savunma sistemlerinin ömür devri maliyetlerindeki artışlar, savunma bütçelerindeki kısıtlamalar, teknolojideki hızlı gelişmeler, uluslararası rekabet ve günümüz sistemlerinin karmaşıklığı gibi faktörler, kamu ve özel sektörün savunma sistemlerinin tedarikine ve lojistik desteğine yönelik faaliyetlerinin planlanmasında ve icrasında yeni yaklaşımlar ve buna bağlı yeni stratejiler geliştirilmesini zaruri hale getirmiştir.
Rehber; ilgili paydaşların ihtiyacı doğrultusunda güncellenecektir. Değişiklikler, aşağıdaki Değişiklik İzleme Tablosu’ndan izlenecektir.
Rehber; ilgili paydaşların ihtiyacı doğrultusunda güncellenecektir. Değişiklikler, aşağıdaki Değişiklik İzleme Tablosu’ndan izlenecektir.
Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu
'''Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''YAYIN NO'''
|'''YAYIN NO'''
|-
|-
|01
|01
|Haziran 2021
|Ağustos 2021
|
|
|İlk yayın
|İlk yayın
=== 1.7.1. TANIMLAR ===
=== 1.7.1. TANIMLAR ===
Tablo 2 Tanımlar Tablosu
'''Tablo 2 Tanımlar Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''Terim'''
|'''Terim'''
|Bir konfigürasyon kaleminin üretilmiş (İng. As-built) veya idame edilen (As-Maintained) konfigürasyonunun, teknik dokümanlarına göre resmi olarak incelenmesidir.
|Bir konfigürasyon kaleminin üretilmiş (İng. As-built) veya idame edilen (As-Maintained) konfigürasyonunun, teknik dokümanlarına göre resmi olarak incelenmesidir.
|Fiziksel Konfigürasyon Tetkiki
|Fiziksel Konfigürasyon Tetkiki
|-
|Fonksiyonel
Konfigürasyon
Denetimi
Functional
Configuration Audit
|Bir konfigürasyon biriminin sistem spesifikasyonları bünyesinde tanımlanan performans ve fonksiyonel karakteristiklerini sağladığını ve geliştirilmesinin tamamlandığını geçerli kılma amacıyla yapılan
denetimlerdir.
|Fonksiyonel Konfigürasyon Tetkiki
|-
|-
|Geliştirme Safhası
|Geliştirme Safhası
=== 1.7.2. KISALTMALAR ===
=== 1.7.2. KISALTMALAR ===
Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu
'''Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''Kısaltma'''
|'''Kısaltma'''
== 2.1. TEMEL KAVRAMLAR ==
== 2.1. TEMEL KAVRAMLAR ==
'''Sistem Ömür Devri;''' ihtiyacın belirlenmesi ile başlayan ve sistemin envanterden çıkarılması ile son bulan zaman dilimidir.
'''Sistem Ömür Devri;''' ihtiyacın belirlenmesi ile başlayan ve sistemin envanterden çıkarılması ile son bulan zaman dilimidir.
[[Dosya:Şekil1.png|alt=Şekil 1 Sistem; Odak Sistem ve Destek Unsurları|sol|küçükresim|600x600pik|Şekil 1 Sistem; Odak Sistem ve Destek Unsurları]]
[[Dosya:Sistem Odak Sistem.png|alt=Şekil 1 Sistem; Odak Sistem ve Destek Unsurları|sol|küçükresim|600x600pik|Şekil 1 Sistem; Odak Sistem ve Destek Unsurları]]
Şekil 2’de görüldüğü üzere her bir safha, sistem ömür devrinde yürütülen temel faaliyetleri temsil eder.
Şekil 2’de görüldüğü üzere her bir safha, sistem ömür devrinde yürütülen temel faaliyetleri temsil eder.
[[Dosya:Şekil2.jpg|alt=Şekil 2 Sistem Ömür Devri Safhaları|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 2 Sistem Ömür Devri Safhaları]]
[[Dosya:Şekil2 Sistem Ömür Devri.jpg|alt=Şekil 2 Sistem Ömür Devri Safhaları|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 2 Sistem Ömür Devri Safhaları]]
Ömür devri maliyetinin ana faaliyetlere göre dağılımı Şekil 3’te gösterilmiştir.
Ömür devri maliyetinin ana faaliyetlere göre dağılımı Şekil 3’te gösterilmiştir.
[[Dosya:Şekil3.png|alt=Şekil 3 Sistem Ömür Devri Maliyet Dağılımı|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 3 Sistem Ömür Devri Maliyet Dağılımı]]
[[Dosya:Şekil3 Sistem Ömür Devri Maliyet.jpg|alt=Şekil 3 Sistem Ömür Devri Maliyet Dağılımı|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 3 Sistem Ömür Devri Maliyet Dağılımı]]
Kullanım ve destek safhalarındaki maliyetlerin sadece bu safhalarda alınacak tedbirler ve bu tedbirlere bağlı yürütülecek faaliyetler ile istenilen oranda düşürülmesi mümkün değildir. Şekil 4’te görüldüğü üzere; yapılan bilimsel çalışmalar, ömür devri maliyetinin % 90-95 oranında tedarik döneminde alınan kararlar ile belirlendiğini göstermektedir.
Kullanım ve destek safhalarındaki maliyetlerin sadece bu safhalarda alınacak tedbirler ve bu tedbirlere bağlı yürütülecek faaliyetler ile istenilen oranda düşürülmesi mümkün değildir. Şekil 4’te görüldüğü üzere; yapılan bilimsel çalışmalar, ömür devri maliyetinin % 90-95 oranında tedarik döneminde alınan kararlar ile belirlendiğini göstermektedir.
[[Dosya:Şekil 4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi.jpg|alt=Şekil 4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi]]
[[Dosya:ŞEKİL4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi.jpg|alt=Şekil 4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi|sol|küçükresim|650x650pik|Şekil 4 Sistem Ömür Devri Sürecinde Alınan Kararların Gerçekleşen Maliyet Üzerindeki Etkisi]]
* Proje/İhtiyaç Tanımlama Dokümanı
* Proje/İhtiyaç Tanımlama Dokümanı
* Operasyonel Konsept Dokümanı
* Operasyonel Konsept Dokümanı
[[Dosya:Şekil6.1.jpg|alt=Şekil 6 Ön Konsept Safhası|sol|küçükresim|1000x1000pik|Şekil 6 Ön Konsept Safhası]]
[[Dosya:TSSODYP01.06.jpg|alt=Şekil 6 Ön Konsept Safhası|sol|küçükresim|724x724pik|Şekil 6 Ön Konsept Safhası]]
[[Dosya:Şekil7.1.jpg|alt=Şekil 7 Konsept Safhası|sol|küçükresim|1000x1000pik|Şekil 7 Konsept Safhası]]
[[Dosya:ŞEKİL7Konsept Safhası.jpg|alt=Şekil 7 Konsept Safhası|sol|küçükresim|733x733pik|Şekil 7 Konsept Safhası]]
== 4.3. GELİŞTİRME SAFHASI ==
=== 4.3.1. AMAÇ ===
Geliştirme safhasının amacı, gereksinimleri karşılayacak bir Odak Sistemi tasarlamak ve üretime hazır hale getirmektir. Bu süreç sonunda tasarlanan Odak Sistemin üretilebilir, test edilebilir, değerlendirilebilir, işletilebilir, desteklenebilir ve kullanımdan kaldırılabilir nitelikte olması gerekmektedir. Odak sistem çalışmalarına paralel olarak ELD elemanlarına ilişkin detay çalışmalara bu safhada başlanır.
=== 4.3.2. TANIM ===
Geliştirme Safhası, Konsept Safhasının temel çıktısı olan program/proje sözleşmesinin imzalanması ile başlar. Bu safhada sözleşme (ekleri dahil) ve Operasyonel Konsept Dokümanı esas alınarak faaliyetler yürütülür. Yükleniciler, teklif çalışmaları kapsamında hazırlamış oldukları dokümanları sözleşme ve Operasyonel Konsept Dokümanı ile uyumlu olmak veya uyumlu hale getirmek şartıyla bu safhada kullanabilirler. Bağlayıcı olan sözleşmedir. Geliştirme safhası Odak Sisteme ilişkin dokümantasyonun ve kayıtların oluşturulması ile tamamlanır. Bu safha süresince Odak Sistemin konfigürasyonu kademeli olarak gelişir ve üretim safhası için hazır hale gelir.
=== 4.3.2. TANIM ===
Geliştirme Safhası, Konsept Safhasının temel çıktısı olan program/proje sözleşmesinin imzalanması ile başlar. Bu safhada sözleşme (ekleri dahil) ve Operasyonel Konsept Dokümanı esas alınarak faaliyetler yürütülür. Yükleniciler, teklif çalışmaları kapsamında hazırlamış oldukları dokümanları sözleşme ve Operasyonel Konsept Dokümanı ile uyumlu olmak veya uyumlu hale getirmek şartıyla bu safhada kullanabilirler. Bağlayıcı olan sözleşmedir. Geliştirme safhası Odak Sisteme ilişkin dokümantasyonun ve kayıtların oluşturulması ile tamamlanır. Bu safha süresince Odak Sistemin konfigürasyonu kademeli olarak gelişir ve üretim safhası için hazır hale gelir.
Geliştirme Safhası toplam 6 aşamadan ve bu aşamalar içinde gerçekleştirilen toplam 10 adet kilometre taşından oluşur. Her aşamanın kendi girdileri, çıktıları, başarım kriterleri ve aşamalar süresince üretilen iş ürünleri mevcuttur. Aşamalar boyunca yapılan gözden geçirmelerde, ilgili aşama sonunda üretilmesi gereken iş ürünleri ve risk tanımlamaları gözden geçirilerek riski yönetmek için yürütülmesi gereken faaliyetler karara bağlanır.
Geliştirme Safhası toplam 6 aşamadan ve bu aşamalar içinde gerçekleştirilen toplam 10 adet kilometre taşından oluşur. Her aşamanın kendi girdileri, çıktıları, başarım kriterleri ve aşamalar süresince üretilen iş ürünleri mevcuttur. Aşamalar boyunca yapılan gözden geçirmelerde, ilgili aşama sonunda üretilmesi gereken iş ürünleri ve risk tanımlamaları gözden geçirilerek riski yönetmek için yürütülmesi gereken faaliyetler karara bağlanır.
* Güncellenmiş Demodelik Yönetimi Planı
* Güncellenmiş Demodelik Yönetimi Planı
* Güncellenmiş Ömür Devri Maliyet Tahmini
* Güncellenmiş Ömür Devri Maliyet Tahmini
[[Dosya:Şekil8.jpg|alt=Şekil 8 Geliştirme Safhası|sol|küçükresim|950x950pik|Şekil 8 Geliştirme Safhası]]
[[Dosya:Şekil8 Geliştirme Safhası.jpg|alt=Şekil 8 Geliştirme Safhası|sol|küçükresim|990x990pik|Şekil 8 Geliştirme Safhası]]
* Güncellenmiş Demodelik Yönetimi Planı
* Güncellenmiş Demodelik Yönetimi Planı
* Güncellenmiş Ömür Devri Maliyet Tahmini
* Güncellenmiş Ömür Devri Maliyet Tahmini
[[Dosya:Şekil9.jpg|alt=Şekil 9 Üretim Safhası|sol|küçükresim|950x950pik|Şekil 9 Üretim Safhası]]
[[Dosya:TSSODYP01.09.jpg|alt=Şekil 9 Üretim Safhası|sol|küçükresim|950x950pik|Şekil 9 Üretim Safhası]]
== 4.5. KULLANIM SAFHASI ==
=== 4.5.1. AMAÇ ===
Kullanım safhası, ürünün envanterde bulunduğu ve/veya harekat alanlarında fiilen kullanıldığı safhadır.
Kullanım safhası, sınırlı yetenekle üretilmiş ürünlerin kullanımı ile başlayabilir. İlave yetenekler tamamlanıp, sisteme eklenir ve hedeflenen tüm yetenek kullanıcıya sağlanır.
=== 4.5.2. TANIM ===
Kullanım safhası, Odak Sistemin operasyonel çerçevede kullanıma hazır hale gelmesi (aktifleştirilmesi) ile birlikte başlar ve bundan itibaren sorumluluk tamamen kullanıcıya geçer. Odak Sistem, hizmet dışı kaldığı anda bu safha sonlanır. Odak Sistemin etkin hale getirilmesi ve kullanılmaya başlamasıyla birlikte, performansı izlenmeli ve uygunsuzluklar, eksiklikler, arızalar uygun şekilde kayıt altına alınmalı, tanımlanmalı, çözülmeli ve sonrasında da tüm sonuçlar kayıt altına alınmalıdır. Kullanım safhası süresince, Odak Sistem ve verilen hizmetler geliştirilebilir, bu da farklı konfigürasyonların ortaya çıkmasına neden olabilir. Bu tarz konfigürasyon değişikliklerinin Konfigürasyon Yönetim Planı uygulamaları doğrultusunda dokümante edilmesi gereklidir. İlgili organizasyonun, operasyonel altyapıya tesis, ekipman, eğitimli personel ve el kitapları dahil (tüm bunların üretim safhasında geliştirilmiş veya edinilmiş olması gerekir) sahip olduğu varsayılmaktadır.
=== 4.5.3. AŞAMALAR ===
* Odak Sistemin Kullanımı Aşaması
** İlgili Kilometre Taşları: M5.1, M5.2
=== 4.5.4. FAALİYETLER ===
Kullanım safhasının faaliyetleri Destek safhası ile yakından ilişkilidir ve çoğu zaman bu faaliyetler iç içe geçmiş durumdadır.
Kullanım Safhası, Odak Sistemin Kullanımı Aşaması boyunca aşağıdaki faaliyetlerin yerine getirilmesi gereklidir;
* Etkinleştirilmiş ürün ve hizmetler sağlanması,
* Eğitilmiş ve kalifiye operatörler atanması,
* Sistemin tanımlı operasyonel çevresinde etkin hale getirilmesi,
* Sistemin operasyonel planlara, iş güvenliğine, çevre koruma yönetmeliklerine ve uluslararası insan hakları hukukuna uygun olarak kullanıldığından emin olacak şekilde operasyonun izlenmesi,
* Servis performansının güvenilirlik, bakım yapılabilirlik ve kullanıma hazır olma değerlerini kapsayacak şekilde kabul edilebilir parametreler dâhilinde olduğunu doğrulamak amacıyla veri toplayarak, sistem operasyonun izlenmesi,
* Sağlanan hizmetlerle ilgili bir uygunsuzluk olması durumunda, hata tanımlama faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi,
* Uygulanabilir olan durumlar için düzeltici faaliyetlerin belirlenmesi,
* Gerekli olması durumunda, işletim prosedürlerinin güncellenmesi,
* Kullanıcı geri bildirimlerinin alınması,
* Uygulanabilir olması durumunda, düzeltici tasarım değişikliklerinin talep edilmesi,
* Ömür durum tespiti ve uzatımı yaklaşımının belirlenmesi,
* Mühendislik değişikliklerinin gözden geçirilmesi ve uygulamaya alınması,
* Kazanılmış dersleri kaçırmamak için, faaliyet sonrası gözden geçirmelerin gerçekleştirilmesi.
Kullanım safhasında:
* Hazırlanan Dokümanlar: Kullanım dönemi verileri ile hazırlanan/güncellenen dokümanlar.
* Gözden Geçirmeler: Kullanım dönemi verilerine yönelik çeşitli gözden geçirmeler.
=== 4.5.5. KİLOMETRE TAŞLARI ===
* M5.1: Kullanım Gözden Geçirme (In-Service Review)
* M5.2: Planlı Büyük Bakımlar (Planned major maintenance events)
=== 4.5.6. GİRİŞ KRİTERLERİ ===
* Kalifikasyon sonuçları ve muayene kabul raporları
* Safha faaliyetlerini gerçekleştirmek için tedarik desteği, insan gücü ve personel, destek ve test ekipmanı, eğitim ve eğitim desteği, teknik bilgi ve veri paketi, tesisler ve alt yapı, bilgisayar kaynakları vb. kaynakların hazır bulunması
=== 4.5.7. ÇIKIŞ KRİTERLERİ ===
* Envanterden çıkarma planının hazırlanmış ve onaylanmış olması
* Envanterden çıkarma planının hem donanım hem de yazılımlar için tüm prosedürleri içermesi
* Gerekli safha çıktılarının sağlanması
* Programı sonlandırma kriteri
=== 4.5.8. GİRDİLER ===
* Sözleşme ve Ekleri
* Kullanıma hazır odak sistemin üretilmiş ve envantere alınmış olması
* Kullanıcı tarafında, malzeme dışında kalan, ilke, organizasyon, eğitim, materyal, liderlik ve eğitim ve eğitim desteği, tesisler ve birlikte çalışabilirlik gibi tüm gerekliliklerin (DELTMATO: Doktrin, Eğitim, Liderlik, Teşkilat, Malzeme, Altyapı, Tesisler, Ortak çalışabilirlik) tamamlanmış olması
* Destek safhası için bakım, insan gücü ve personel, alt yapı, ambalajlama, taşıma, depolama, nakliye ve bilgisayar kaynakları gibi hususları kapsayan tüm plan ve hükümlerin sağlanmış olması
* Uluslararası insan hakları hukuku ile ilgili olarak planlanmış çözümlerin, çevresel emniyet ve sağlık risk değerlendirmelerinin ve sistem emniyet programlarının uygunluğunun kanıtlanmış olması
* Envanterden çıkarma safhası için belirlenmiş konseptin gerekli olması durumunda güncellenmesi
* Kullanım için sınırlama ve özel koşulların yerine getirilmesinde eksikliklerin bildirilmesi ve gerekiyorsa, kullanım safhasının sürdürülmesi için resmi onayların alınması
* Ürün Destek Stratejisi ve Modeli (Yerlileştirme/Millîleştirme dahil)
* Tedarik Zinciri Yönetimi
* Destek Stratejileri Metrikleri, İyileştirme Metrikleri, Envanter Bilgileri
* Destek ve Test Ekipmanları
* Kalite Yönetim Planı
* Konfigürasyon Yönetim Planı
* ELD Planı
* Demodelik Yönetim Planı
* Ömür Devri Maliyet Tahmini
* Kazanılmış Dersler
=== 4.5.9. ÇIKTILAR ===
* Sağlanan Yetenek
* Odak Sistemin Envanterden Çıkarılması Kararı
* Envanterden Çıkarma Onayı
* Kullanım ve Bakım Verileri Dokümanı
* Güncellenmiş Ömür Devri Maliyet Tahmini
* Kazanılmış Dersler
[[Dosya:TSSODYP01.10.jpg|alt=Şekil 10 Kullanım Safhası|sol|küçükresim|721x721pik|Şekil 10 Kullanım Safhası]]
== 4.6. DESTEK SAFHASI ==
=== 4.6.1. AMAÇ ===
Sistemin ömür devri boyunca kendisinden beklenen yetenekleri ve hizmetleri yerine getirmesi ve kullanım sürdürülebilirliğini sağlaması maksadıyla planlanan lojistik destek hizmetlerinin yürütülmesidir.
=== 4.6.2. TANIM ===
Destek Safhası; Odak Sistemin işlevine ve kullanımına yönelik lojistik destek kapsamında yer alan bakım ve diğer destek gereklerinin planlanması çalışmaları ile başlar. Bu safha, Odak Sistem kullanıcısının yürüteceği destek hizmetine yönelik tüm faaliyetlerin kapsamının tanımlanmasını içerir. Ürüne özgü destek stratejisinin ve planların oluşturulması ve uygulanması bu safhadaki temel faaliyettir. Odak Sistemlerin muharebe ve/veya operasyon etkinliğinin sağlanması açısından Odak Sisteme ilişkin teknik gereksinimler kadar lojistik desteğe ilişkin gereksinimlerin de karşılanması zorunluluğu vardır. Sistem ömür devrinin erken safhalarından itibaren ELD çalışmalarına başlanılması ve geliştirme safhasında sistem mühendisliği ile ELD ve LDA çalışmalarının birlikte yürütülmesi esastır. Destek unsuru ve hizmetin tanımlanması, sınıflandırılması, performansının izlenmesi, aksaklıkların, eksikliklerin ve hataların raporlanmasının yanı sıra, bu aksaklık ve eksikliklerin düzeltilmesine yönelik çözüm önerilerinin sunulması da destek safhası kapsamında yürütülür. Öngörülen/karşılaşılan darboğazların çözümleri; bakım yapısında gözden geçirme sonucu yapılan değişiklikler, büyük/küçük sistem hizmet değişikliği veya Odak Sistem ve/veya destek unsurlarının envanterden çıkarılması şeklinde olabilir. Bu safhadaki geri bildirimler ve yeniden değerlendirme faaliyetleri kritik öneme sahiptir. Bu safha destek faaliyetlerinin tamamlanması ve Odak Sistemin envanterden çıkarılması ile son bulur.
=== 4.6.3. AŞAMALAR ===
* Desteğin Planlanması Aşaması
** İlgili Kilometre Taşları: M6.1
* Desteğin Uygulanması Aşaması
** İlgili Kilometre Taşları: M6.2, M6.3
=== 4.6.4. FAALİYETLER ===
Sistem Ömür Devri Yönetimi içindeki safhalarla karşılaştırıldığında kullanım ve destek safhaları diğer safhalara göre daha uzun bir süreyi kapsamaktadır. Bu uzun süre boyunca Odak Sistemle ilgili tüm parametreler değişmekte, kısıtlar farklılaşmakta, söz konusu iki safhada yer alan tüm fiziki ve fiziki olmayan ögeler arasındaki ilişkilerin şekli, büyüklüğü, yönü, yoğunluğu da buna uygun olarak değişim göstermektedir. Bu nedenle Kullanım Safhası ile Destek Safhasının, bir birleri üzerindeki etkileri göz ardı edilmeden ayrı ayrı değerlendirilmesinin planlama, uygulama ve program/proje yönetimi açısından önemli faydaları bulunmaktadır. Teknolojideki hızlı değişim ve idame maliyetlerindeki artış dikkate alındığında Destek Safhasının çok zamanlı, çok katmanlı ve dinamik tarzda tasarlanması önem kazanmaktadır.
Destek Safhası süresince;
Destek Safhası süresince;
[[Dosya:Şekil11.jpg|alt=Şekil 11 Destek Safhası|sol|küçükresim|950x950pik|Şekil 11 Destek Safhası]]
[[Dosya:Şekil 11 Destek Safhası.jpg|alt=Şekil 11 Destek Safhası|sol|küçükresim|722x722pik|Şekil 11 Destek Safhası]]
* Sonraki Programlar için Geri Besleme
* Sonraki Programlar için Geri Besleme
* Gerçekleşen Ömür Devri Maliyeti
* Gerçekleşen Ömür Devri Maliyeti
[[Dosya:Şekil12.jpg|alt=Şekil 12 Envanterden Çıkarma Safhası|sol|küçükresim|950x950pik|Şekil 12 Envanterden Çıkarma Safhası]]
[[Dosya:Şekil12 Envanterden Çıkarma Safhası.jpg|alt=Şekil 12 Envanterden Çıkarma Safhası|sol|küçükresim|990x990pik|Şekil 12 Envanterden Çıkarma Safhası]]
= 5. UYARLAMA =
Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehber Dokümanı; ömür devri faaliyetleri ve bu faaliyetler sırasında oluşturulacak iş ürünlerinin, NATO AAP-20, NATO AAP-48 ve ISO/IEEE 15288 standartları temel alınarak oluşturulan genel bir modeli tanımlamaktadır. Bu model Odak Sistemin yapısına göre olduğu gibi kullanılabileceği gibi, bazı durumlarda birtakım süreç ve iş ürünlerinde değişikliklerin yapılması gerekebilir. Genel anlamda, yapılacak bu değişiklikler Odak Sistemin durumuna göre, sistem mühendisliği süreçlerinin daha yoğun ya da seyrek şekilde ele alınması şeklinde gerçekleşir.
Uyarlama faaliyeti, risk ve süreç yoğunluğu arasında denge kurulmasını gerektirir. Şekil‑13’te görüldüğü gibi sistem mühendisliği faaliyetlerinin yoğunluğu arttıkça, ürün doğruluğu ile ilgili sorun yaşama riski azalmaktadır. Ancak bu ilişki doğrusal değildir ve artan efora karşılık edinilen kazanımın optimizasyon bölgesi dışında çok düşük seviyede olduğu görülmektedir. Bu durum grafiğin iki uç bölgesinde de projenin takvimsel ve maliyet risklerinin artmasına neden olmaktadır. Uyarlama faaliyetini yapacak olan uzman personelin iki durum arasındaki dengeyi oluşturması gerekmektedir.
[[Dosya:Şekil13 Risk Ve Süreç Denge Grafiği.jpg|alt=Şekil 13 Risk ve Süreç Denge Grafiği – McConnel, INCOSE SE Handbook|sol|küçükresim|800x800pik|Şekil 13 Risk ve Süreç Denge Grafiği – McConnel, INCOSE SE Handbook]]
* Karar sonrası uyarlanmış süreç ve iş ürünleri tanımlanır.
* Karar sonrası uyarlanmış süreç ve iş ürünleri tanımlanır.
* Yapılan tüm çalışmalar kayıt altına alınır. Bu kayıt bir rapor formatında oluşturulur.
* Yapılan tüm çalışmalar kayıt altına alınır. Bu kayıt bir rapor formatında oluşturulur.
* Uyarlama süreci ile ilgisi olan tüm paydaşlardan onay alınır.
* Uyarlama süreci ile ilgisi olan tüm paydaşlardan onay alınır.
= 6. EKLER =
= 6. EKLER =
Tablo 4 Uyarlama
'''Tablo 4 Uyarlama'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''Sıra No'''
|'''Sıra No'''
Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehberi hazırlıkları sırasında NATO AAP-20 standardı referans alınmıştır. Bu bölümde safha isimlendirmelerinin farklı kurumlarda, standartlarda ya da rehberlerde nasıl kullanıldığına dair bilgilendirme amaçlanmıştır.
Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehberi hazırlıkları sırasında NATO AAP-20 standardı referans alınmıştır. Bu bölümde safha isimlendirmelerinin farklı kurumlarda, standartlarda ya da rehberlerde nasıl kullanıldığına dair bilgilendirme amaçlanmıştır.
Tablo 5 Farklı Kurumlarda/Standartlarda Sistem Ömür Devri Safhaları Terminolojisi
'''Tablo 5 Farklı Kurumlarda/Standartlarda Sistem Ömür Devri Safhaları Terminolojisi'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''AAP-20'''
|'''AAP-20'''
'''DOKÜMANIN HAZIRLANMASINDA GÖREV ALAN KURUM/KURULUŞLAR'''
'''DOKÜMANIN HAZIRLANMASINDA GÖREV ALAN KURUM/KURULUŞLAR'''
SAVUNMA SANAYİİ BAŞKANLIĞI
MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI
KARA KUVVETLERİ KOMUTANLIĞI
ASKERİ FABRİKALAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
TERSANELER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
ASELSAN A.Ş.
ASELSAN A.Ş.