2.239
değişiklik
Değişiklikler
Kullanım ve Destek İhtiyaçları Çerçevesinde Yerlileştirme Millileştirme Rehberi (kaynağı gör)
14.29, 10 Haziran 2022 tarihindeki hâli
, 14.29, 10 Haziran 2022değişiklik özeti yok
'''[https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/images/9/9f/TSSODYP_09_web_y.l.pdf pdf formatı için tıklayınız.]'''
TSSÖDYP, Savunma Sanayii Başkanlığı çatısı altında faaliyet göstermektedir.
© Fikri mülkiyet hakları T.C. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığına aittir. Kaynak gösterilmek kaydıyla alıntı yapılabilir. Üzerinde değişiklik yapmamak kaydıyla olduğu gibi çoğaltılabilir, dağıtılabilir. Para ile satılmaz.
[[Dosya:Başkan resmi y.logo.jpg|sol|küçükresim|430x430px]]
Rehber, ilgili paydaşların ihtiyacı doğrultusunda güncellenecektir. Değişiklikler, aşağıdaki Değişiklik İzleme Tablosu’ndan izlenebilecektir.
Rehber, ilgili paydaşların ihtiyacı doğrultusunda güncellenecektir. Değişiklikler, aşağıdaki Değişiklik İzleme Tablosu’ndan izlenebilecektir.
Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu
'''Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''YAYIN NO'''
|'''YAYIN NO'''
|}
|}
== 1.7 TANIMLAR VE KISALTMALAR ==
== 1.7 TANIMLAR VE KISALTMALAR ==
=== 1.7.1 TANIMLAR ===
=== 1.7.1 TANIMLAR ===
Tablo 2 Tanımlar Tablosu
'''Tablo 2 Tanımlar Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''Terim'''
|'''Terim'''
|}
|}
=== 1.7.2 KISALTMALAR ===
=== 1.7.2 KISALTMALAR ===
Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu
'''Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|'''Kısaltma'''
|'''Kısaltma'''
|}
|}
== 1.8 TABLOLAR ve ŞEKİLLER ==
== 1.8 TABLOLAR ve ŞEKİLLER ==
=== 1.8.1 TABLOLAR ===
=== 1.8.1 TABLOLAR ===
Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu.. 11
Tablo 1 Değişiklik İzleme Tablosu
Tablo 2 Tanımlar Tablosu.. 14
Tablo 2 Tanımlar Tablosu
Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu.. 16
Tablo 3 Kısaltmalar Tablosu
Tablo 4 Örnek Önceliklendirme Kriter Tablosu.. 23
Tablo 4 Örnek Önceliklendirme Kriter Tablosu
Tablo 5 Millîlik ve Yerlilik Oranları Belirleme Örnek Tablosu.. 25
Tablo 5 Millîlik ve Yerlilik Oranları Belirleme Örnek Tablosu
Tablo 6 Ürüne ve Çalışmaya göre ölçütler ve önceliklendirme Kriterleri Tablosu.. 35
Tablo 6 Ürüne ve Çalışmaya göre ölçütler ve önceliklendirme Kriterleri Tablosu
=== 1.8.2 ŞEKİLLER ===
=== 1.8.2 ŞEKİLLER ===
Şekil 1 Sistem Ömür Devri Süresince Yerlileştirme ve Millîleştirme
Şekil 1 Sistem Ömür Devri Süresince Yerlileştirme ve Millîleştirme
Şekil 6 TSSÖDYP Dokümanları Etkileşim Şeması
Şekil 6 TSSÖDYP Dokümanları Etkileşim Şeması
= 2 YERLİLEŞTİRME ve MİLLÎLEŞTİRME =
== 2.1 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME NEDİR? ==
== 2.1 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME NEDİR? ==
'''Yerlileştirme:''' Teknoloji, ürün veya hizmetlerin yurt içinde üretilmesidir.
'''Yerlileştirme:''' Teknoloji, ürün veya hizmetlerin yurt içinde üretilmesidir.
'''Millîleştirme:''' Yabancı ülkeye veya yabancı menşeili firmaya, kuruma fikri ve sınai hak ve mülkiyet açısından bağımlı olmaksızın teknoloji, ürün veya hizmetlerin millî firma, kurum veya kuruluş tarafından geliştirilmesidir.
'''Millîleştirme:''' Yabancı ülkeye veya yabancı menşeili firmaya, kuruma fikri ve sınai hak ve mülkiyet açısından bağımlı olmaksızın teknoloji, ürün veya hizmetlerin millî firma, kurum veya kuruluş tarafından geliştirilmesidir.
== 2.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN HEDEFLERİ NELERDİR? ==
== 2.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN HEDEFLERİ NELERDİR? ==
Yerlileştirme ve millîleştirme çalışmaları kapsamında yürütülecek faaliyetlerin devamlılığını garanti altına alan yolun tanımlanması ile savunma sanayiinin varlığını sürdürmesi ve daha da güçlü kılınması, sonuçta da yurt dışı bağımlılığın azaltılması hedeflenmektedir.
Yerlileştirme ve millîleştirme çalışmaları kapsamında yürütülecek faaliyetlerin devamlılığını garanti altına alan yolun tanımlanması ile savunma sanayiinin varlığını sürdürmesi ve daha da güçlü kılınması, sonuçta da yurt dışı bağımlılığın azaltılması hedeflenmektedir.
== 2.3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN SİSTEM ÖMÜR DEVRİ İÇİNDEKİ YERİ NEDİR? ==
== 2.3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN SİSTEM ÖMÜR DEVRİ İÇİNDEKİ YERİ NEDİR? ==
Sisteme ait alt sistem ve/veya parçanın, kullanım ve destek ihtiyaçları çerçevesinde tasarımı ve üretimi çalışmaları için yerlileştirilmesi veya millileştirilmesi uygulamalarının ömür devri süreci içerisindeki yeri Şekil 1’de verilmektedir.
Sisteme ait alt sistem ve/veya parçanın, kullanım ve destek ihtiyaçları çerçevesinde tasarımı ve üretimi çalışmaları için yerlileştirilmesi veya millileştirilmesi uygulamalarının ömür devri süreci içerisindeki yeri Şekil 1’de verilmektedir.
[[Dosya:ŞEKİL1 Sistem Ömür Devri Süresince Yerlileştirme ve Millîleştirme.jpg|alt=Şekil 1 Sistem Ömür Devri Süresince Yerlileştirme ve Millîleştirme|sol|küçükresim|726x726pik|Şekil 1 Sistem Ömür Devri Süresince Yerlileştirme ve Millîleştirme]]
== 2.4 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ İLE ENTEGRE LOJİSTİK DESTEK DİSİPLİNİNİN ETKİLEŞİMİ ==
== 2.4 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ İLE ENTEGRE LOJİSTİK DESTEK DİSİPLİNİNİN ETKİLEŞİMİ ==
Sistem ömür devri boyunca performans, maliyet, takvim, kalite, harekât ortamı, lojistik destek ve demodelik kriterleri dikkate alınarak yerlileştirilen ve millîleştirilen alt sistemlerin ve parçaların desteğiyle savunma yeteneklerinin optimize edilmesi hedeflenir.
Sistem ömür devri boyunca performans, maliyet, takvim, kalite, harekât ortamı, lojistik destek ve demodelik kriterleri dikkate alınarak yerlileştirilen ve millîleştirilen alt sistemlerin ve parçaların desteğiyle savunma yeteneklerinin optimize edilmesi hedeflenir.
Alt sistem ve bileşenlerin; ömür devri yönetiminde yer alan ihtiyaç makamlarının, tedarik makamlarının, MSB bünyesinde ve özel sektörde yer alan kurum ve kuruluşlar ile üreticilerin Şekil 2’deki etkileşimleri dikkate alarak ELD disiplini hususunda gereken hassasiyeti göstermeleri ile savunma ve güvenlik sektörünün yeteneklerinin optimize edilmesi mümkün olur.
Alt sistem ve bileşenlerin; ömür devri yönetiminde yer alan ihtiyaç makamlarının, tedarik makamlarının, MSB bünyesinde ve özel sektörde yer alan kurum ve kuruluşlar ile üreticilerin Şekil 2’deki etkileşimleri dikkate alarak ELD disiplini hususunda gereken hassasiyeti göstermeleri ile savunma ve güvenlik sektörünün yeteneklerinin optimize edilmesi mümkün olur.
Geliştirme aşamasında bulunan savunma ve güvenlik sistemlerinin tedarik zinciri kurgulanırken sistemlerin kullanım safhasında tedarikinde sıkıntı yaşanabilecek, özellikle kritik alt sistem, yedek parça, sarf malzemesi vb.’lerinin tespitinde lojistik destek analizlerinin çıktılarından yararlanılması gerekir (Bkz. TSSÖDYP-06 Lojistik Destek Analizleri ve Kayıtları Rehberi). Detay tasarım aşaması tamamlanıp kritik tasarım onayı verilmeden önce tedarikinde sıkıntı yaşanabilecek malzemelere ilişkin geri bildirimler ile gerekli konfigürasyon değişiklikleri (Bkz.TSSÖDYP-11 Sistem Ömür Devri Yönetiminde Konfigürasyon Rehberi) sağlanmalı, yeni konfigürasyon kalemleri dikkate alınarak lojistik destek analizleri tekrarlanmalı ve Entegre Lojistik Destek Planları (ELDP) olgunlaştırılmalıdır (Bkz. TSSÖDYP-04 Entegre Lojistik Destek Rehberi). Bu aşamada ELD elemanlarından tasarıma etki ve ikmal desteğine ilişkin çalışmalar ön plana çıkar. (Bkz.TSSÖDYP-07 Tedarik Zinciri Yönetimi Rehberi)
Geliştirme aşamasında bulunan savunma ve güvenlik sistemlerinin tedarik zinciri kurgulanırken sistemlerin kullanım safhasında tedarikinde sıkıntı yaşanabilecek, özellikle kritik alt sistem, yedek parça, sarf malzemesi vb.’lerinin tespitinde lojistik destek analizlerinin çıktılarından yararlanılması gerekir (Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Lojistik_Destek_Analizleri_ve_Kay%C4%B1tlar%C4%B1_Rehberi TSSÖDYP-06 Lojistik Destek Analizleri ve Kayıtları Rehberi]). Detay tasarım aşaması tamamlanıp kritik tasarım onayı verilmeden önce tedarikinde sıkıntı yaşanabilecek malzemelere ilişkin geri bildirimler ile gerekli konfigürasyon değişiklikleri ([https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Sistem_%C3%96m%C3%BCr_Devri_Y%C3%B6netiminde_Konfig%C3%BCrasyon_Y%C3%B6netimi_Rehberi Bkz.TSSÖDYP-11 Sistem Ömür Devri Yönetiminde Konfigürasyon Yönetimi Rehberi]) sağlanmalı, yeni konfigürasyon kalemleri dikkate alınarak lojistik destek analizleri tekrarlanmalı ve Entegre Lojistik Destek Planları (ELDP) olgunlaştırılmalıdır (Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Entegre_Lojistik_Destek_(ELD)_Rehberi TSSÖDYP-04 Entegre Lojistik Destek Rehberi]). Bu aşamada ELD elemanlarından tasarıma etki ve ikmal desteğine ilişkin çalışmalar ön plana çıkar. (Bkz.[https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Tedarik_Zinciri_Y%C3%B6netimi_Rehberi TSSÖDYP-07 Tedarik Zinciri Yönetimi Rehberi])
Geliştirme safhasındaki sistemlerde kritik tasarım onayından önce, bunlarla sınırlı olmamak üzere kritik malzemelerle (konfigürasyon kalemleri, sarf malzemeleri, vb) ilgili aşağıdaki hususların dikkate alınması ve varsa olumsuzlukların giderilmesi gerekir:
Geliştirme safhasındaki sistemlerde kritik tasarım onayından önce, bunlarla sınırlı olmamak üzere kritik malzemelerle (konfigürasyon kalemleri, sarf malzemeleri, vb) ilgili aşağıdaki hususların dikkate alınması ve varsa olumsuzlukların giderilmesi gerekir:
* Belirli bir ülkeye bağımlılık durumu,
* Belirli bir ülkeye bağımlılık durumu,
* Belirli bir yurtdışı üretici ve/veya bir merkeze bağlı üreticilere bağımlılık durumu,
* Belirli bir yurtdışı üretici ve/veya bir merkeze bağlı üreticilere bağımlılık durumu,
* Sistemin kullanım ömrü dikkate alınarak malzemelerin üretimden kalkma ve azalan imalatçı kaynaklarına ilişkin risk durumu.
* Sistemin kullanım ömrü dikkate alınarak malzemelerin üretimden kalkma ve azalan imalatçı kaynaklarına ilişkin risk durumu (Bkz. TSSÖDYP-08 Sistem Ömür Devri Yönetiminde Demodelik Yönetimi Rehberi),
* Sistemlere ilişkin konfigürasyonun güvenilirlik, kullanıma hazır olma, idame edilebilirlik vb. kriterler çerçevesinde yurtiçi ürünlerden oluşturulması ve/veya yurtiçinden tedarikine ilişkin planlama yapılması (Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Tedarik_Zinciri_Y%C3%B6netimi_Rehberi TSSÖDYP-07 Tedarik Zinciri Yönetimi Rehberi]).
[[Dosya:Şekil2 Yerlileştirme ve Millileştirme Faaliyetleri ile ELD Etkileşimi Şeması.jpg|alt=Şekil 2 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri ile ELD Etkileşimi Şeması|sol|küçükresim|587x587pik|Şekil 2 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri ile ELD Etkileşimi Şeması]]
= 3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME SÜRECİ ÇALIŞMALARI =
= 3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME SÜRECİ ÇALIŞMALARI =
== 3.1 YERLİLEŞTİRME ve MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNE KARAR VERİLMESİ ==
== 3.1 YERLİLEŞTİRME ve MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNE KARAR VERİLMESİ ==
=== 3.1.1 YERLİLEŞTIRME VE MİLLÎLEŞTİRME STRATEJİSİ ===
=== 3.1.1 YERLİLEŞTIRME VE MİLLÎLEŞTİRME STRATEJİSİ ===
Savunma ve güvenlik sistemleri; ülke kaynaklarının uygun şekilde kullanımı açısından ihtiyaçların önem ve öncelik durumuna göre; Millî Olması Zorunlu Sistemler/Teknolojiler, Kritik Sistemler ve Diğer Sistemler olarak sınıflandırılmasında aşağıda belirtilen stratejik kriterler dikkate alınmaktadır:
Savunma ve güvenlik sistemleri; ülke kaynaklarının uygun şekilde kullanımı açısından ihtiyaçların önem ve öncelik durumuna göre; Millî Olması Zorunlu Sistemler/Teknolojiler, Kritik Sistemler ve Diğer Sistemler olarak sınıflandırılmasında aşağıda belirtilen stratejik kriterler dikkate alınmaktadır:
* Ülke güvenliğinin sağlanması için, duyulan ihtiyaçların güvenli ve istikrarlı biçimde karşılanması,
* Yüksek teknolojiye sahip harp silah ve vasıtalarının yurt içinde üretilmesi, bunun için gerekli teknoloji tabanının oluşturularak üretim tesislerinin kurulması ve kurulmuş bulunan ulusal savunma sanayii tesislerinin teşvik ve desteklenmesi,
* Savunma Sanayi Stratejisinin belirlenmesinde Türkiye’nin Millî Askerî Stratejisi ile Planlama ve Programlama Direktifinin kaynak olarak alınması,
* Millî Olması Zorunlu Sistemlerin/Teknolojilerin mümkün olan en kısa sürede yurt içinde geliştirilmesi,
* Kritik Sistemlerin/Teknolojilerin uzun vadede yurt içinde geliştirilmesi mümkün olmayanlar için ortak üretime gidilmesi,
* Diğer Sistemlerin/Teknolojilerin de görev kritikliklerinin dikkate alınarak çok kaynaktan tedarik politikasına uygun olarak en ekonomik ömür devir maliyetini sağlayan kaynakların değerlendirilmesi,
* Yurtiçinde üretilen savunma teçhizatının ihraç edilebilmesi.
Kullanım ve destek safhaları yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetlerinin yürütülmesi esnasında önceliklendirme çalışmalarının Tablo 1 çerçevesinde yürütülmesi uygundur. EK-A’da verildiği şekilde ölçütlerin katsayılarının ağırlıklandırılması mümkündür.
[[Dosya:Tablo 4 Örnek Önceliklendirme Kriter Tablosu.png|alt=Tablo 4 Örnek Önceliklendirme Kriter Tablosu|sol|küçükresim|800x800pik|Tablo 4 Örnek Önceliklendirme Kriter Tablosu]]
=== 3.1.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FİRMA VE TEKNOLOJİ SEÇİM KRİTERLERİ ===
=== 3.1.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FİRMA VE TEKNOLOJİ SEÇİM KRİTERLERİ ===
Yerlileştirilme veya millîleştirme çalışmaları yapılan malzemelere ilişkin olarak firma ve teknoloji seçimi aşamasında, MSB bünyesinde faaliyet gösteren askeri fabrikalarda bulunan kaynak, tecrübe ve bilgi birikiminden faydalanılmalı, yerli ve/veya milli firmalar tercih edilmeli, savunma sanayii ürünlerinin seçiminde de yerlilik oranı Tablo 2 kullanılarak belirlenmeli ve yerlilik oranı yüksek ürünleri olan firmalar yabancı menşeili firmalara kıyasla tercih edilmelidir. Millî teknolojilerin geliştirilmesi ve öncelikle teminini sağlamak üzere idare tarafından gerekli yönlendirmeler ve işbirlikleri sağlanmalıdır.
Yerlileştirilme veya millîleştirme çalışmaları yapılan malzemelere ilişkin olarak firma ve teknoloji seçimi aşamasında, MSB bünyesinde faaliyet gösteren askeri fabrikalarda bulunan kaynak, tecrübe ve bilgi birikiminden faydalanılmalı, yerli ve/veya milli firmalar tercih edilmeli, savunma sanayii ürünlerinin seçiminde de yerlilik oranı Tablo 2 kullanılarak belirlenmeli ve yerlilik oranı yüksek ürünleri olan firmalar yabancı menşeili firmalara kıyasla tercih edilmelidir. Millî teknolojilerin geliştirilmesi ve öncelikle teminini sağlamak üzere idare tarafından gerekli yönlendirmeler ve işbirlikleri sağlanmalıdır.
'''Satış:''' Herhangi bir pazarda ürün ve/veya hizmeti satmak amacıyla, şirketin ve alıcının koşullarının yanında çevre koşullarını da değerlendirerek gerçekleştirilen çalışmalara denmektedir.
'''Satış:''' Herhangi bir pazarda ürün ve/veya hizmeti satmak amacıyla, şirketin ve alıcının koşullarının yanında çevre koşullarını da değerlendirerek gerçekleştirilen çalışmalara denmektedir.
Tablo 5 Millîlik ve Yerlilik Oranları Belirleme Örnek Tablosu
'''Tablo 5 Millîlik ve Yerlilik Oranları Belirleme Örnek Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
| colspan="9" |'''SAVUNMA SANAYİİ ÜRÜNLERİNİN MİLLÎLİK ve YERLİLİK ORANLARINI BELİRLEME MATRİSİ'''
| colspan="9" |'''SAVUNMA SANAYİİ ÜRÜNLERİNİN MİLLÎLİK ve YERLİLİK ORANLARINI BELİRLEME MATRİSİ'''
Yerlileştirme ve millîleştirme kapsamında tedarik edilen alt sistem, parça ve bileşenlerin; kullanılması planlanan çevresel şartlarda ve görev profillerinde optimum performans ve hazır bulunabilirliği sağlamak için ihtiyaç duyulan tüm destek kaynakları ile birlikte; destek modeline uygun olarak sağlanması, destek modelinin ve sistem olgunluk seviyesinin izlenmesi ve desteğin finansman kaynağının belirlenmesi faaliyetlerinin iyileştirme ve geliştirme faaliyetleri bir arada olmak üzere teknolojinin geliştirildiği firma tarafından yürütülmesine özen gösterilmelidir.
Yerlileştirme ve millîleştirme kapsamında tedarik edilen alt sistem, parça ve bileşenlerin; kullanılması planlanan çevresel şartlarda ve görev profillerinde optimum performans ve hazır bulunabilirliği sağlamak için ihtiyaç duyulan tüm destek kaynakları ile birlikte; destek modeline uygun olarak sağlanması, destek modelinin ve sistem olgunluk seviyesinin izlenmesi ve desteğin finansman kaynağının belirlenmesi faaliyetlerinin iyileştirme ve geliştirme faaliyetleri bir arada olmak üzere teknolojinin geliştirildiği firma tarafından yürütülmesine özen gösterilmelidir.
== 3.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ ==
== 3.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ ==
=== 3.2.1 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME GİRDİ/ÇIKTILARI ===
=== 3.2.1 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME GİRDİ/ÇIKTILARI ===
Savunma ve güvenlik projelerinde teslim edilmiş/edilecek SSB platform/sistem projeleri, TSK (K.K.K, Dz.K.K., Hv.K.K.) tarafından harekat alanlarında ve envanterdeki sistemlerin idamesi ve kullanım ömrünün uzatılması için alt sistem/malzeme/bileşen talepleri, İçişleri Bakanlığı Talepleri (EGM, S.G. K.lığı, J.Gn.K.lığı), VBO ve/veya TUBİTAK SAGE, MKE ve ilgili kurum/kuruluşlardan SSB’ye gelen dış talepler değerlendirilerek ülkemizdeki mevcut tasarım/üretim/sanayi ve firma yeteneklerine göre alt sistem/malzeme/bileşenlerin ilgili millîleştirilecek/yerlileştirilecek ürüne özgü model ile ürünün tasarlanması üretimi, test ve güvenli kullanımının sağlanarak ilgili ihtiyaç makamına teslim edilmesini kapsar.
Savunma ve güvenlik projelerinde teslim edilmiş/edilecek SSB platform/sistem projeleri, TSK (K.K.K, Dz.K.K., Hv.K.K.) tarafından harekat alanlarında ve envanterdeki sistemlerin idamesi ve kullanım ömrünün uzatılması için alt sistem/malzeme/bileşen talepleri, İçişleri Bakanlığı Talepleri (EGM, S.G. K.lığı, J.Gn.K.lığı), VBO ve/veya TUBİTAK SAGE, MKE ve ilgili kurum/kuruluşlardan SSB’ye gelen dış talepler değerlendirilerek ülkemizdeki mevcut tasarım/üretim/sanayi ve firma yeteneklerine göre alt sistem/malzeme/bileşenlerin ilgili millîleştirilecek/yerlileştirilecek ürüne özgü model ile ürünün tasarlanması üretimi, test ve güvenli kullanımının sağlanarak ilgili ihtiyaç makamına teslim edilmesini kapsar.
=== 3.2.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ ===
=== 3.2.2 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİ ===
Yerlileştirme ve millîleştirme aktiviteleri; SSB bünyesinde aşağıdaki ana aktiviteleri içerebilir;
Yerlileştirme ve millîleştirme aktiviteleri; SSB bünyesinde aşağıdaki ana aktiviteleri içerebilir;
* Taleplerin alınması/SSB’ye bildirilmesi
* Taleplerin Değerlendirilmesi ve SSB’nin ilgili Birimleri ile Koordine edilmesi
* Savunma Sanayii Yerlileştirme Değerlendirme Kuruluna Sunulması ve Tavsiye Kararı Alınması
* SSB Programları Altında Ürün Proje Yapılması için SSB Üst Yönetimine Sunulması ve Onay Alınması
* Projenin Gerçekleştirilmesi-Prototip-Deneme Ürünlerinin tasarlanıp üretilmesi ve teslim edilmesi
[[Dosya:Şekil9.3.jpg|alt=Şekil 3 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri|sol|küçükresim|667x667pik|Şekil 3 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri]]
== 3.3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME KAPSAMINDAKİ ÜRÜNLERİN DOĞRULANMASI VE GEÇERLİ KILINMASI ==
== 3.3 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME KAPSAMINDAKİ ÜRÜNLERİN DOĞRULANMASI VE GEÇERLİ KILINMASI ==
Doğrulama ve Geçerli Kılma faaliyetleri, bir hizmet ve/veya yeteneğin ömür devri boyunca karşılaması gereken tanımlanmış isterlerin karşılanıp karşılanmadığının ve yine bu isterlerin yaşam döngüsü boyunca karşılanmaya devam edilmesi için yürütülecek destek faaliyetlerine yönelik gereksinimlerin karşılanıp karşılanmadığının ortaya konulmasına ilişkin uygulama ve işlemleri kapsar. Böylelikle, ömür devri boyunca ilgili aşamalarda görev alan özel ve/veya askeri/sivil kamu kurum ve kuruluşlarının verdiği hizmetler ile bu hizmetlerin birlikte çalışabilirliğinin doğrulanmasına ilişkin standart süreçlerin ilgili kurum ve kuruluşlar içerisinde yaygınlaştırılması ve denetlenmesi de sağlanmış olur.
Doğrulama ve Geçerli Kılma faaliyetleri, bir hizmet ve/veya yeteneğin ömür devri boyunca karşılaması gereken tanımlanmış isterlerin karşılanıp karşılanmadığının ve yine bu isterlerin yaşam döngüsü boyunca karşılanmaya devam edilmesi için yürütülecek destek faaliyetlerine yönelik gereksinimlerin karşılanıp karşılanmadığının ortaya konulmasına ilişkin uygulama ve işlemleri kapsar. Böylelikle, ömür devri boyunca ilgili aşamalarda görev alan özel ve/veya askeri/sivil kamu kurum ve kuruluşlarının verdiği hizmetler ile bu hizmetlerin birlikte çalışabilirliğinin doğrulanmasına ilişkin standart süreçlerin ilgili kurum ve kuruluşlar içerisinde yaygınlaştırılması ve denetlenmesi de sağlanmış olur.
Doğrulama ve Geçerli Kılma Faaliyetleri, bir hizmet ve/veya yeteneğin genel olarak kullanıma ve kullanım amacına uygun olmasına yönelik güvence faaliyetlerinin bir araya getirilmesidir.
Doğrulama ve Geçerli Kılma Faaliyetleri, bir hizmet ve/veya yeteneğin genel olarak kullanıma ve kullanım amacına uygun olmasına yönelik güvence faaliyetlerinin bir araya getirilmesidir.
=== 3.3.1 DOĞRULAMA (VERIFICATION) ===
=== 3.3.1 DOĞRULAMA (VERIFICATION) ===
Doğrulama; Muayene, Analiz, Gösterim, Test, Uygunluk Belgesi gibi doğrulama yöntemleri kullanılarak üretimi/entegrasyonu yapılan sistem ve/veya alt sistem prototiplerinin, bir hizmet ve/veya yeteneğin ilgili ister tanımlama dokümanlarında yer alan isterleri karşılandığının ispat edildiği süreçtir.
Doğrulama; Muayene, Analiz, Gösterim, Test, Uygunluk Belgesi gibi doğrulama yöntemleri kullanılarak üretimi/entegrasyonu yapılan sistem ve/veya alt sistem prototiplerinin, bir hizmet ve/veya yeteneğin ilgili ister tanımlama dokümanlarında yer alan isterleri karşılandığının ispat edildiği süreçtir.
Uygulanacak aşağıdaki doğrulama yöntemleri ve metotları ile ürünlerin “Doğrulama”sı sağlanır:
Uygulanacak aşağıdaki doğrulama yöntemleri ve metotları ile ürünlerin “Doğrulama”sı sağlanır:
* '''Muayene (Inspection)'''
İstenen karakteristiklere uyumluluğun tespit edilmesi amacıyla özel laboratuvar ekipmanı, prosedür, birim veya hizmet kullanmadan yapılan görsel doğrulamadır. Muayene yapısal özelliklerin, dokümantasyona ve çizimlere uyumluluğun, işçiliğin ve fiziksel durumun doğrulanması için kullanılır. Bu birime/bileşene bakmak veya tanımlayıcı dokümantasyonu incelemek yoluyla, ilgili karakteristikleri belirlenmiş standartlarla karşılaştırmaktır. Bu yöntem hareket ettirilmesini, döndürülmesini veya kısmen demonte edilmesini gerektirebilir; ancak, birimin çalıştırılmasını gerektirmez.
İstenen karakteristiklere uyumluluğun tespit edilmesi amacıyla özel laboratuvar ekipmanı, prosedür, birim veya hizmet kullanmadan yapılan görsel doğrulamadır. Muayene yapısal özelliklerin, dokümantasyona ve çizimlere uyumluluğun, işçiliğin ve fiziksel durumun doğrulanması için kullanılır. Bu birime/bileşene bakmak veya tanımlayıcı dokümantasyonu incelemek yoluyla, ilgili karakteristikleri belirlenmiş standartlarla karşılaştırmaktır. Bu yöntem hareket ettirilmesini, döndürülmesini veya kısmen demonte edilmesini gerektirebilir; ancak, birimin çalıştırılmasını gerektirmez.
* '''Analiz'''
Belirli gereksinimleri karşıladığının tespit edilmesi amacıyla, kabul görmüş tekniklerle birimin/bileşenin tasarım parametrelerinin doğrulanması yöntemidir. Çizimlerin, yazılım kodunun, denklemlerin, grafiklerin, diyagramların veya temsili verilerin teknik açıdan değerlendirilmesini kapsar.
Belirli gereksinimleri karşıladığının tespit edilmesi amacıyla, kabul görmüş tekniklerle birimin/bileşenin tasarım parametrelerinin doğrulanması yöntemidir. Çizimlerin, yazılım kodunun, denklemlerin, grafiklerin, diyagramların veya temsili verilerin teknik açıdan değerlendirilmesini kapsar.
(Test ve gösterim teknikleri, sistemin çalışması gerektiği tüm koşulları maliyet etkin olarak yeterli bir şekilde içermediği durumlarda veya sistemin gereksinimi karşıladığı analiz yapılmaksızın gösterilemediği durumlarda tercih edilir.)
(Test ve gösterim teknikleri, sistemin çalışması gerektiği tüm koşulları maliyet etkin olarak yeterli bir şekilde içermediği durumlarda veya sistemin gereksinimi karşıladığı analiz yapılmaksızın gösterilemediği durumlarda tercih edilir.)
* '''Gösterim (Demo)'''
Özelliklerin gözlem yoluyla nitel olarak tespitidir. Bu yöntem, gereksinimlere uygunluğun tespiti amacıyla, birim/bileşenin kolaylıkla gözlemlenen fonksiyonel işletimiyle sınırlıdır. Gösterim yönteminde, gerekli girdinin sağlanması amacıyla özel test ekipmanları ve simülasyon teknikleri kullanılabilir. Bu yöntem genellikle, ekranın doğrulanması gibi veri toplamanın uygun olmadığı durumlarda kullanılır. Gösterimlerde, geçme/kalma koşullarını göstermek için, belli bir girdi komuta karşı uygun tepkinin verildiğini, operasyonel performansı, ergonomi, servis ve erişim özelliklerini göstermek için kullanılır.
Özelliklerin gözlem yoluyla nitel olarak tespitidir. Bu yöntem, gereksinimlere uygunluğun tespiti amacıyla, birim/bileşenin kolaylıkla gözlemlenen fonksiyonel işletimiyle sınırlıdır. Gösterim yönteminde, gerekli girdinin sağlanması amacıyla özel test ekipmanları ve simülasyon teknikleri kullanılabilir. Bu yöntem genellikle, ekranın doğrulanması gibi veri toplamanın uygun olmadığı durumlarda kullanılır. Gösterimlerde, geçme/kalma koşullarını göstermek için, belli bir girdi komuta karşı uygun tepkinin verildiğini, operasyonel performansı, ergonomi, servis ve erişim özelliklerini göstermek için kullanılır.
* '''Test'''
Gerçek ya da simüle edilen fonksiyonel, operasyonel ve/veya çevresel etkilerin kontrollü bir şekilde uygulanması sırasında veya sonrasında, sistem performansının ölçüldüğü doğrulama yöntemidir. (Nihai sonuca istatistiksel seviyede bir güvenilirlik sağlanması için gereken sayıda performans ölçümü alınır. Sistem performansının ölçümü için laboratuvar ekipmanı, özel test ekipmanı, kaydediciler, prosedürler, birimler ve/veya hizmetler kullanılabilir) Test yapmanın amacı, detaylı analiz için veri yaratmaktır. Testten toplanan verilerin analizi teste entegre bir aktivitedir ve ilgili sonuçları üretmek için “otomatik veri indirgemeyi” içerebilir.
Gerçek ya da simüle edilen fonksiyonel, operasyonel ve/veya çevresel etkilerin kontrollü bir şekilde uygulanması sırasında veya sonrasında, sistem performansının ölçüldüğü doğrulama yöntemidir. (Nihai sonuca istatistiksel seviyede bir güvenilirlik sağlanması için gereken sayıda performans ölçümü alınır. Sistem performansının ölçümü için laboratuvar ekipmanı, özel test ekipmanı, kaydediciler, prosedürler, birimler ve/veya hizmetler kullanılabilir) Test yapmanın amacı, detaylı analiz için veri yaratmaktır. Testten toplanan verilerin analizi teste entegre bir aktivitedir ve ilgili sonuçları üretmek için “otomatik veri indirgemeyi” içerebilir.
* '''Uygunluk Belgesi (CoC - Certificate of Conformance)'''
Doğrudan test edilmesi mümkün olmayan veya daha önce doğrulaması yapılmış olan birim/sistemin tasarım, üretim dokümanları ve Sözleşme ekinde yer alan Teknik Şartname/İsterler gereksinimlere uygunluğunu destekleyen belgedir. Uygunluk belgesinin ekinde daha önce yapılmış testlerin sonuçları/ilgili birimin ya da sistemin detaylı teknik özellikleri/ilgili birimin veya sistemin konfigürasyon listesinin ek olarak yer alması gerekmektedir.
Doğrudan test edilmesi mümkün olmayan veya daha önce doğrulaması yapılmış olan birim/sistemin tasarım, üretim dokümanları ve Sözleşme ekinde yer alan Teknik Şartname/İsterler gereksinimlere uygunluğunu destekleyen belgedir. Uygunluk belgesinin ekinde daha önce yapılmış testlerin sonuçları/ilgili birimin ya da sistemin detaylı teknik özellikleri/ilgili birimin veya sistemin konfigürasyon listesinin ek olarak yer alması gerekmektedir.
=== 3.3.2 GEÇERLI KILMA (VALIDATION) ===
=== 3.3.2 GEÇERLI KILMA (VALIDATION) ===
Geçerli Kılma; ilgili paydaş gereksinimlerinin karşılandığının objektif kanıtlarla gösterildiğinin onaylandığı süreçtir. Yurt içi akredite kuruluşlar, TYS/TOM olarak yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluşları ve/veya özel işletmeler vasıtasıyla doğrulama ve geçerli kılma faaliyetlerinin üçüncü bir taraf ile yürütülmesi önerilmektedir.
Geçerli Kılma; ilgili paydaş gereksinimlerinin karşılandığının objektif kanıtlarla gösterildiğinin onaylandığı süreçtir. Yurt içi akredite kuruluşlar, TYS/TOM olarak yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluşları ve/veya özel işletmeler vasıtasıyla doğrulama ve geçerli kılma faaliyetlerinin üçüncü bir taraf ile yürütülmesi önerilmektedir.
== 3.4 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİR KILINMASI ==
== 3.4 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİR KILINMASI ==
Yerlileştirme ve Millîleştirme faaliyetlerinin sürdürülebilirliği için Yerlileştirme ve Millîleştirme faaliyetleri “Sistem Ömür Devri Yönetimi” anlayışı çerçevesinde yürütülür. (Bkz. TSSÖDYP-01 Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehberi (Ana Çerçeve), TSSÖDYP-02 Sistem Ömür Devri Süreçleri Rehberi)
Yerlileştirme ve Millîleştirme faaliyetlerinin sürdürülebilirliği için Yerlileştirme ve Millîleştirme faaliyetleri “Sistem Ömür Devri Yönetimi” anlayışı çerçevesinde yürütülür. (Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Sistem_%C3%96m%C3%BCr_Devri_Y%C3%B6netimi_Rehberi_(Ana_%C3%87er%C3%A7eve) TSSÖDYP-01 Sistem Ömür Devri Yönetimi Rehberi (Ana Çerçeve)], [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Sistem_%C3%96m%C3%BCr_Devri_Y%C3%B6netimi_S%C3%BCre%C3%A7leri_Rehberi TSSÖDYP-02 Sistem Ömür Devri Yönetimi Süreçleri Rehberi])
Kullanım ve destek safhalarında savunma ve güvenlik sistemlerinin istenilen performans seviyesinde en az maliyetle kullanılabilmesi için; yerlileştirme ve millîleştirme kapsamına alınan alt sistem ve/veya parça tasarımında ve üretiminde ELD disiplini dikkate alınır. (Bkz. TSSÖDYP-04 Entegre Lojistik Destek Rehberi)
Kullanım ve destek safhalarında savunma ve güvenlik sistemlerinin istenilen performans seviyesinde en az maliyetle kullanılabilmesi için; yerlileştirme ve millîleştirme kapsamına alınan alt sistem ve/veya parça tasarımında ve üretiminde ELD disiplini dikkate alınır. (Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Entegre_Lojistik_Destek_(ELD)_Rehberi TSSÖDYP-04 Entegre Lojistik Destek Rehberi])
Savunma ve güvenlik sistemlerine ilişkin program/projelerde uygulanan ELD çalışmaları; alt sistem ve/veya parçanın karmaşıklık seviyesi ve karşılaşılacak maliyetler dikkate alınarak yapılacak uyarlamalar ile alt sistem ve/veya parçanın tasarım ve üretiminde de uygulanmalıdır. Kullanım ve destek safhalarında lojistik desteğin kesintisiz ve kabul edilebilir maliyetler ile karşılanabilmesi; envantere ancak ELD çalışmaları yapılmış alt sistem ve/veya parçaların alınması ile mümkün olacaktır.
Savunma ve güvenlik sistemlerine ilişkin program/projelerde uygulanan ELD çalışmaları; alt sistem ve/veya parçanın karmaşıklık seviyesi ve karşılaşılacak maliyetler dikkate alınarak yapılacak uyarlamalar ile alt sistem ve/veya parçanın tasarım ve üretiminde de uygulanmalıdır. Kullanım ve destek safhalarında lojistik desteğin kesintisiz ve kabul edilebilir maliyetler ile karşılanabilmesi; envantere ancak ELD çalışmaları yapılmış alt sistem ve/veya parçaların alınması ile mümkün olacaktır.
Bu kapsamda; alt sistemin, parçanın ve bileşenin beklenen görevi yerine getirebilmesi için ihtiyaç duyulan:
Bu kapsamda; alt sistemin, parçanın ve bileşenin beklenen görevi yerine getirebilmesi için ihtiyaç duyulan:
* Altyapı,
* Organizasyon,
* Eğitim ve
* Destek faaliyetlerinin tanımlanması,
Ayrıca; istenilen performans seviyesinde görevi yerine getirebilmesi ve sürdürülebilirliğinin sağlanması için:
* Bakım
* İkmal Desteği
* İş gücü ve Personel
* Destek ve Test Ekipmanları
* Tasarıma Etki/Tasarım Etkileşimi
* Teknik Veri ve Dokümantasyon
* Eğitim ve Eğitim Desteği
* Tesisler ve Altyapı
* Paketleme, Elleçleme, Depolama ve Ulaştırma (PEDU)
* Bilgisayar Kaynakları
* İdame Mühendisliği
* Ürün Destek Yönetimi
olmak üzere destek unsurlarının uygulanabilir olanlarının tanımlanması, tasarlanması, geliştirilmesi ve EK-B’de sunulan yapıda rehber dokümanların yardımıyla yönetilmesi gereklidir.
Yerlileştirilen ve millîleştirilen alt sistem, parça ve bileşenin envanterden çıkarılması kapsamında yürütülmesi gereken faaliyetlerin de (yeniden kullanım, transfer, hibe, satış, imha vb.) baştan değerlendirilmesi gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.
Sonuç olarak; yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetlerinin safhalar, aşamalar ve süreçler kırılımında planlanması ile izlenmesi, iyileştirilmesi ve geliştirilmesi hedeflenmektedir.
Ömür devri yönetimi anlayışıyla yürütülen faaliyetler; ölçülebilir, geliştirilebilir, iyileştirilebilir ve sürdürülebilir.
== 3.5 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME FAALİYETLERİNİN DEVAMLILIĞININ SAĞLANMASI ==
Yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetinin devamlılığının sağlanması; kullanıcı açısından ihtiyaç duyulan alt sistemin ve/veya parçanın yurt içinden temin edilebilirliğinin ve üretici açısından da talebin ekonomik devamlılığının sağlanması ile mümkündür.
* TSK ve diğer Kamu kurum ve kuruluşlarımızın ihtiyaçlarının zamanında ve eksiksiz olarak karşılanabilmesi,
* Ülkemizin endüstriyel altyapısının en etkin şekilde takip edilebilmesi,
* Yerli ve millî firmalarımızın ürettiği alt sistem, parça ve/veya bileşen ve her tür hizmetin yurt içi ve yurtdışı pazarlara sunulabilmesi için;
Kodlandırma ve kataloglama faaliyetlerinin yürütülmesi ile sağlanmaktadır.
İlgili tüm dijital platformlarda uygun tanımlamalar ile yerini alması, yönetilmesi ihtiyacının tüm paydaşlarca içselleştirilmesi gerekmektedir.( Bkz. [https://tssodypwiki.ssb.gov.tr/index.php/Kodland%C4%B1rma_ve_S%C4%B1n%C4%B1fland%C4%B1rma_Bilgi_Kitap%C3%A7%C4%B1%C4%9F%C4%B1 TSSÖDYP-15 Kodlandırma ve Sınıflandırma Bilgi Kitapçığı]).
Yukarıda yer alan konular projenin/ürünün önemine göre uygulanıp uygulanmaması veya görev kritiklik durumlarına göre ürünün güvenli olarak çalıştığı/test edildiği tespit edilen ilgili ürünün doğrulamasının gerçekleştirildiği duruma göre değerlendirilebilir.
== 3.6 YERLİLEŞTİRME VE MİLLÎLEŞTİRME UYGULAMA AŞAMALARI ==
Savunma Sanayii Başkanlığınca yürütülen Savunma ve Güvenlik projeleri ve faaliyetleri kapsamında alt sistem/malzeme/bileşen yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetine ilişkin oluşan talepleri karşılamak için çalışmaların yapılması ve projelendirilmesine ait ana çalışma şeması aşağıda yer almaktadır. Bu şema kapsamında yapılacak çalışmalarda ürüne özgü uygulamalar yürütülebilir. Aşağıda yer alan süreçler diğer kurum, kuruluşlarda yürütülen çalışmalar için rehber bir uygulama olarak değerlendirilebilecek olup, paydaşlar tarafından yapılacak yerlileştirme, millileştirme çalışmaları kendine özgü olarak değerlendirilebilir.
[[Dosya:Şekil9.4.jpg|alt=Şekil 4 Yerlileştirme ve Millîleştirme Ana Çalışma Şeması|sol|küçükresim|778x778pik|Şekil 4 Yerlileştirme ve Millîleştirme Ana Çalışma Şeması]]
Yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetleri kapsamında yer alacak çalışmalar aşağıda verilen akış örneğinde gösterilmektedir. Görev kritiklik durumu dikkate alınarak değerlendirilen talepler için yerlileştirme ve millîleştirme kararı verilmesi ile alt sistem ve/veya parça için yerlileştirilmesi ve millîleştirmesi faaliyetinin projelendirilmesi için mevcut imkân ve kabiliyetler değerlendirilir. Şekil-5’te sunulan akışta yer alan aktiviteler yürütülmesi ile yerlileştirilecek ve millîleştirilecek ürünün; doğrulanması, geçerli kılınması ve sürekliliği hedeflenir.
Yerlileştirme ve millîleştirme faaliyetleri kapsamında yer alacak çalışmalar aşağıda verilen akış örneğinde gösterilmektedir. Görev kritiklik durumu dikkate alınarak değerlendirilen talepler için yerlileştirme ve millîleştirme kararı verilmesi ile alt sistem ve/veya parça için yerlileştirilmesi ve millîleştirmesi faaliyetinin projelendirilmesi için mevcut imkân ve kabiliyetler değerlendirilir. Şekil-5’te sunulan akışta yer alan aktiviteler yürütülmesi ile yerlileştirilecek ve millîleştirilecek ürünün; doğrulanması, geçerli kılınması ve sürekliliği hedeflenir.
[[Dosya:Şekil 5.1 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri Kapsamında Yürütülen Faaliyetler.jpg|alt=|sol|küçükresim|752x752pik]]
[[Dosya:Şekil 5.2 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri Kapsamında Yürütülen Faaliyetler.jpg|alt=Şekil 5 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri Kapsamında Yürütülen Faaliyetler|sol|küçükresim|766x766pik|Şekil 5 Yerlileştirme ve Millîleştirme Faaliyetleri Kapsamında Yürütülen Faaliyetler]]
== EK-A Önceliklendirme Ölçütlerinin Ağırlıklandırılması ==
== EK-A Önceliklendirme Ölçütlerinin Ağırlıklandırılması ==
Sunulan tablo örnek niteliğindedir. Ürüne ve çalışmaya göre ölçütler ve önceliklendirme kriterleri değişebilir.
Sunulan tablo örnek niteliğindedir. Ürüne ve çalışmaya göre ölçütler ve önceliklendirme kriterleri değişebilir.
Tablo 6 Ürüne ve Çalışmaya göre ölçütler ve önceliklendirme Kriterleri Tablosu
'''Tablo 6 Ürüne ve Çalışmaya Göre Ölçütler ve Önceliklendirme Kriterleri Tablosu'''
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
|S/N
|S/N
== EK-B Alt Sistem/Parça Yerlileştirme ve Millileştirme Çalışmalarında Kullanılacak TSSÖDYP Rehber Dokümanların Etkileşimi ==
== EK-B Alt Sistem/Parça Yerlileştirme ve Millileştirme Çalışmalarında Kullanılacak TSSÖDYP Rehber Dokümanların Etkileşimi ==
Şekil 6 TSSÖDYP Dokümanları Etkileşim Şeması
[[Dosya:ŞEKİL6 TSSÖDYP Dokümanları Etkileşim Şeması.jpg|alt=|sol|küçükresim|800x800pik|Şekil 6 TSSÖDYP Dokümanları Etkileşim Şeması]]